Spotkanie w Brukseli ETF 05.03.2026

W dniach 5–6 marca 2026 r. przedstawiciele Zarządu Głównego OZZKiM Grzegorz Buksa i Andrzej Janiszczak, wzięli udział w spotkaniu komisji dotyczącym przyszłości transportu publicznego w Unii Europejskiej. Wydarzenie odbyło się w Brukseli przy Parlamencie Europejskim i zgromadziło ekspertów oraz przedstawicieli ETF i UITP.

Podczas obrad Grzegorz Buksa zaprezentował dwa stanowiska OZZKiM. Pierwsze dotyczyło ergonomii w pojazdach transportu publicznego, drugie odnosiło się do projektu dyrektywy w sprawie wprowadzenia obowiązkowych tachografów w pojazdach komunikacji miejskiej wykonujących przewozy regularne na trasach do 50 km. Andrzej Janiszczak przygotował natomiast wystąpienie w temacie Smart Deep.

Ergonomia w transporcie publicznym odgrywa bardzo ważną rolę, ponieważ polega na dostosowaniu stanowiska pracy kierowcy oraz warunków wykonywania obowiązków do możliwości psychofizycznych człowieka. Jej celem jest ograniczenie obciążenia układu mięśniowo-szkieletowego, zmniejszenie poziomu stresu i zmęczenia, a także poprawa bezpieczeństwa kierowców i pasażerów. W Unii Europejskiej zagadnienia ergonomii są traktowane jako istotny element ochrony zdrowia pracowników i bezpieczeństwa pracy.

Praca kierowcy komunikacji miejskiej wiąże się z długotrwałą pozycją siedzącą, powtarzalnymi ruchami oraz narażeniem na drgania, hałas i zmienne warunki mikroklimatyczne. Do tego dochodzi presja czasu i intensywny ruch w przestrzeni miejskiej. Wszystkie te czynniki mogą prowadzić do problemów zdrowotnych, takich jak choroby kręgosłupa, przeciążenia stawów czy problemy psychospołeczne. Dlatego tak ważne jest odpowiednie zaprojektowanie stanowiska pracy kierowcy.

Kluczową rolę odgrywa regulowany fotel z podparciem lędźwiowym i amortyzacją drgań, a także właściwie rozmieszczone elementy sterujące znajdujące się w naturalnym zasięgu rąk i czytelnie oznaczone. W nowoczesnych pojazdach coraz częściej pojawiają się także wyświetlacze cyfrowe, panele dotykowe oraz systemy wspomagania kierowcy. Istotne znaczenie mają również czynniki środowiskowe w kabinie, takie jak poziom drgań, hałasu czy mikroklimat. Odpowiednia izolacja akustyczna, ograniczenie drgań oraz sprawna klimatyzacja i wentylacja pomagają utrzymać koncentrację i komfort pracy kierowców.

Drugim ważnym tematem była kwestia tachografów. Obecnie przepisy określają maksymalny czas prowadzenia pojazdu oraz obowiązkowe przerwy, jednak organy kontrolne nie dysponują skutecznymi narzędziami do realnej weryfikacji ich przestrzegania. W praktyce oznacza to powstanie luki pomiędzy obowiązującymi regulacjami a możliwością ich egzekwowania. Ma to bezpośrednie znaczenie dla bezpieczeństwa ruchu drogowego, ponieważ zmęczenie kierowców, spadek koncentracji czy wydłużony czas reakcji należą do najczęstszych przyczyn wypadków. Wprowadzenie tachografów w komunikacji miejskiej umożliwi skuteczną kontrolę czasu pracy i odpoczynku, co przełoży się na większe bezpieczeństwo oraz lepszą ochronę zdrowia kierujących.

Podczas spotkania Andrzej Janiszczak zaprezentował również temat Smart Deep, czyli nowoczesnego podejścia do zarządzania systemami miejskimi. Coraz więcej miast wykorzystuje dziś rozwiązania oparte na analizie danych i sztucznej inteligencji, które pomagają lepiej zarządzać transportem publicznym. Koncepcja Smart Deep polega na wykorzystywaniu zaawansowanych algorytmów analizy danych i uczenia maszynowego do wspierania funkcjonowania systemów transportowych.

Systemy tego typu mogą analizować ogromne ilości danych pochodzących z różnych źródeł, takich jak systemy GPS w autobusach i tramwajach, monitoring miejski, systemy sprzedaży biletów, aplikacje mobilne czy czujniki ruchu drogowego. Dzięki analizie tych informacji w czasie rzeczywistym możliwe jest lepsze zrozumienie tego, co dzieje się w miejskim systemie transportowym. Operatorzy komunikacji miejskiej mogą szybciej reagować na zmieniające się warunki na drogach, przewidywać opóźnienia i dostosowywać częstotliwość kursów do liczby pasażerów.

Smart Deep pozwala także analizować ruch pasażerski w dłuższej perspektywie i lepiej planować rozwój sieci transportowej. Takie podejście zwiększa efektywność działania systemu komunikacji miejskiej, poprawia komfort podróżowania oraz może ograniczać koszty funkcjonowania transportu publicznego.

Rozwiązania tego typu mają również duże znaczenie dla przyszłości mobilności miejskiej, w tym dla rozwoju pojazdów autonomicznych. W przyszłości autobusy czy minibusy mogą poruszać się bez udziału kierowcy, jednak aby było to możliwe, potrzebna jest inteligentna infrastruktura miejska zdolna do analizowania danych i komunikowania się z pojazdami. Systemy takie jak Smart Deep mogą przekazywać informacje o ruchu drogowym, korkach czy zmianach organizacji ruchu, dzięki czemu pojazdy będą mogły bezpiecznie funkcjonować jako część zintegrowanego systemu transportowego.

Udział przedstawicieli OZZKiM w spotkaniu w Brukseli był ważną okazją do zaprezentowania stanowiska środowiska pracowników komunikacji miejskiej oraz włączenia się w europejską debatę dotyczącą przyszłości transportu publicznego.