Forum Związków Zawodowych warsztaty „Akademia Liderów” 9-10 kwietnia Warszawa

W dniach 9 – 10 kwietnia w Warszawie odbyły się warsztaty „Akademia Liderów” organizowane przez Forum Związków Zawodowych w ramach projektu Unii Europejskiej „Wzmocnienie potencjału Liderów FFZ w zakresie polityk publicznych, stanowienia i monitorowania prawa oraz udziału w gremiach dialogu społecznego”. OZZKiM reprezentował członek zarządu głównego Michał Kruszona.
Warsztaty podzielono na trzy części:

1. Komunikacja, przywództwo, ruch związkowy. Identyfikacja potrzeb w kontekście lidera.

2. Rola lidera związkowego w strukturach prawa UE, praktyczne aspekty działania i aktualne wyzwania legislacyjne. Identyfikacja potrzeb w kontekście przywództwa.

3. Negocjacje i mediacje w relacjach pracowniczych.

W pierwszej części prowadzonej przez Grzegorza Sikorę zajęliśmy się współczesną obroną interesów pracowniczych, która wymaga odejścia od intuicyjnego działania na rzecz twardej analizy danych. Podczas szkolenia podkreślano, że zamiast tradycyjnego nagłaśniania problemów, nowoczesny związek musi budować społeczną legitymizację poprzez precyzyjne, pięcioetapowe planowanie strategiczne. Skuteczna strategia obejmuje teraz rygorystyczną ocenę ryzyk wizerunkowych, wybór optymalnego momentu na podjęcie działań oraz dbanie o pełną spójność wewnątrz własnych szeregów. Liderzy analizowali także swój wizerunek w dobie nowych algorytmów mediów społecznościowych, gdzie zaufanie buduje się nie tylko poprzez obecność w sieci, ale przede wszystkim dzięki kompetencjom i realnym efektom pracy.

W drugiej części poświęconej ustawodawstwu europejskiemu uzgodniliśmy, iż Bruksela to nasze podwórko, gdyż około 70% polskiego prawa pracy pochodzi z Unii Europejskiej. Jeśli lider związkowy reaguje dopiero w Sejmie, jest już około dwa lata spóźniony, ponieważ kluczowe decyzje zapadają w Brukseli. Zgodnie z artykułem 154 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej Komisja Europejska ma obowiązek skonsultować projekty ustaw socjalnych ze związkami zawodowymi za pośrednictwem FZZ/EKZZ. Lider związkowy powinien znać trzy kluczowe instytucje unijne.
Komisja Europejska jako jedyna pisze projekty aktów prawnych.
Parlament Europejski, zwłaszcza Komisja Zatrudnienia i Spraw Socjalnych, to sojusznik, który wywalczył między innymi jawność płac i ochronę kurierów.
Rada Unii Europejskiej to miejsce, gdzie głosuje polski minister, dlatego lider musi zwracać uwagę na nieformalne negocjacje w trilogu.
Europejska Konfederacja Związków Zawodowych zrzesza 45 milionów pracowników i stanowi międzynarodową tarczę. Przykładowo jej interwencja uchroniła polską Radę Dialogu Społecznego przed uznaniowym odwoływaniem członków w czasie pandemii COVID-19.
W codziennej praktyce przydatne są wyroki Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej np. sprawa Matzak (C-518/15), Max-Planck (C-684/16) czy Lemańska (C-492/22).
Lider związkowy nie musi obawiać się RODO. Pracodawca ma obowiązek udostępnić dane do referendum strajkowego, a to związek jest administratorem danych swoich członków. Sygnaliści zgłaszający mobbing, łamanie BHP czy czasu pracy korzystają z ochrony przed zwolnieniem. W służbach mundurowych obowiązuje prawo do 11 godzin nieprzerwanego odpoczynku na dobę, a braki kadrowe nie usprawiedliwiają jego łamania. Warto też pytać o unijne środki z Funduszu Bezpieczeństwa Wewnętrznego, które powinny iść na sprzęt ochronny dla pracowników.

W trzeciej części warsztatów poświęconej negocjacją i mediacją w relacjach pracowniczych prowadzący Andrzej Jankowski przedstawił nam skoncentrowaną wiedzę w „pigułce”. Konflikt w miejscu pracy to zjawisko naturalne wynikające z różnic w interesach oraz oczekiwaniach pracowników i pracodawców. Choć często kojarzy się z napięciem, przy odpowiednim zarządzaniu może stać się źródłem rozwoju całej organizacji. Kluczem do sukcesu jest wykorzystanie sprawdzonych metod rozwiązywania sporów takich jak negocjacje oraz mediacje.
Negocjacje stanowią proces komunikacji mający na celu wypracowanie porozumienia poprzez wzajemne ustępstwa i kompromis. W tym obszarze ogromne znaczenie mają związki zawodowe, które reprezentują zatrudnionych w rozmowach o wynagrodzeniach, regulaminach czy warunkach pracy. Gdy jednak bezpośrednie rokowania nie przynoszą pożądanego rezultatu, warto sięgnąć po mediację. Jest to proces w pełni dobrowolny i poufny, w którym bezstronny mediator pomaga stronom przełamać bariery komunikacyjne i wypracować ugodę. Mediacja w sporach zbiorowych stanowi skuteczną alternatywę dla strajku lub długotrwałych postępowań przed sądem pracy. Dzięki niej możliwe jest szybkie znalezienie rozwiązania przy jednoczesnym zachowaniu poprawnych relacji zawodowych oraz znacznym ograniczeniu kosztów. Cały system opiera się na konstytucyjnej zasadzie dialogu społecznego oraz przepisach Kodeksu pracy, które gwarantują wolność zrzeszania się i chronią interesy obu stron. Profesjonalne podejście do konfliktów nie tylko zapobiega rotacji kadr i stratom finansowym, ale przede wszystkim buduje stabilną kulturę organizacyjną opartą na zaufaniu i merytorycznym dialogu.

Warsztaty FZZ wyposażyły liderów w nowoczesne kompetencje z zakresu strategicznej komunikacji, praktycznego wykorzystania prawa unijnego oraz skutecznych technik negocjacji i mediacji, kładąc nacisk na profesjonalizację i analityczne podejście do obrony interesów pracowniczych.